Peterselie
Peterselie
Petroselinum crispum
Herkomst
Peterselie is een tweejarig gewas dat als eenjarig keukenkruid wordt gekweekt. De oorsprong van
peterselie is terug te vinden in het gebied rondom de Middellandse Zee.
Peterselie is één van de meest gebruikte kruiden, zowel als smaakversterker als voor de afwerking van gerechten.
Peterselie kan het jaar rond worden geoogst.
Algemeen
Peterselie behoort tot de familie van de schermbloemigen (Apiaceae). Tot deze familie behoren onder andere
wortel,
selder, koriander en dille. De plant wordt ongeveer 20 cm groot. Het kweken van dit kruid kan in volle grond of in pot.
Peterselie heeft een bloedzuiverende werking en bevat veel vitamine A.
Er zijn twee soorten peterselie:
Bladpeterselie (
Petroselinum crispum)
Er bestaat bladpeterselie met gladde blaadjes en met gekrulde blaadjes.
Het aroma van de gladbladige
peterselie is sterker dan die van de gekrulde. De gekrulde peterselie wordt voornamelijk als garnituur gebruikt.
Wortelpeterselie (
Petroselinum crispum var. tuberosum)
De wortel van deze
peterselie is eetbaar.
Ziekten en plagen
bladluizen
Bladluizen komen voornamelijk voor bij schermbloemigen. De
bladluizen kunnen door hun zuigende monddelen een virus overbrengen waardoor de plant geel - paars wordt en verdwijnt. Dit virus kan vermeden worden door de plantjes na het uitplanten af te dekken met vliesdoek of insectengaas.
Wortelvlieg
De maden van de
wortelvlieg tasten de wortel van de
peterselie aan. Een aantasting van de maden kan verwelking en het afsterven van de
peterselie veroorzaken. Dit kan eveneens worden voorkomen door de plantjes af te dekken met vliesdoek.
Vergeling
Vergeling kan worden veroorzaakt door de virusoverdracht van bladluizen, maar het kan ook een gevolg zijn van een combinatie van te felle zon met een slechte worteling.
Teeltwijze
Zaaien
Het zaaien van
peterselie in potten of in een zaaikistje kan vanaf half februari tot half augustus. Tot half mei wordt onder glas gekweekt, bij een kiemtemperatuur van 20°C. De grond moet tot de kieming voldoende vochtig blijven. De temperatuur bij de opkweek tot de uitplant bedraagt 15°C. Na het zaaien worden de zaden van
peterselie bedekt met een dunne laag zaaigrond of scherp zand, van ongeveer 0,5 cm.
Vanaf de tweede helft van mei kunnen de zaden buiten worden gezaaid. De rijafstand bedraagt 25 cm, de zaaidiepte is 0,5 - 1 cm. Na opkomst worden de zaden uitgedund tot op 15 cm van elkaar. Te dicht zaaien kan voor onderlinge verstikking zorgen.
Peterseliezaad kiemt langzaam, het duurt gemakkelijk 3 tot 4 weken. Het kiemproces kan worden verkort door het zaad een nacht voor te kiemen in lauw water of door het zaad te mengen met vochtig zand. Een voordeel van ter plaatse zaaien is dat de wortel van
peterselie steviger zal wortelen waardoor de plant sterkere en groter bladeren geeft, een nadeel hiervan is dat de kans groter is dat de wortel aangetast wordt door de maden van de wortelvlieg. Hiervoor wordt
peterselie beter niet in de buurt van wortelen gekweekt.
Planten
De plantjes worden in een jong stadium uitgeplant. Als er drie tot vier echte blaadjes aanwezig zijn kan het uitplanten van
peterselie beginnen. Het uitplanten van oudere planten zorgt ervoor dat de planten slechter wortelen. Het uitplanten van
peterselie kan vanaf eind maart tot eind augustus, met een rijafstand van 30 cm en een plantafstand van 20 cm.
Verzorgen
Na opkomst is het belangrijk dat de peterselie niet gaat uitdrogen. Regelmatig water geven is aangeraden.
Peterselie verkiest een humus- en voedselrijke grond die voldoende vochtig is. Dit kruid kan geen volle zon verdragen en groeit het best in halfschaduw.
Peterselie kan geen verse stalmest verdragen, omdat deze verbranding kan veroorzaken. Op het perceel waar
peterselie wordt gekweekt, mag geen schermbloemige als voorteelt hebben gestaan. Voorbeelden van andere schermbloemigen zijn:
wortel,
selder, knolvenkel en kervel. Voorkom het opschieten van
peterselie, want tijdens het opschieten in bloemstengels verliest peterselie veel van zijn smaak.
Oogsten
Het zijn voornamelijk de blaadjes van
peterselie die worden geplukt, hierdoor kunnen de planten herschieten. Bij het snijden van de bladeren is er een kans dat jonge hartblaadjes weggeknipt worden, waardoor de hergroei trager verloopt. Het oogsten van de zaailingen kan van maart kan vanaf juni tot eind november. Als de planten in de winter tegen de vorst worden beschermd, kan er in de winter
peterselie worden geoogst.
Peterselie beschermen kan door de planten af te dekken met plastic en stro of afgevallen bladeren.
Peterselie kan ook in pot overwinteren.
serre